Είμαι επάνω στο ποδήλατο. Αναπνέω έντονα ακόμα. Έχω τέσσερα λεπτά διάλειμμα. Μου φαίνεται μεγάλο. Έχουν περάσει 16 μήνες από την τελευταία συμμετοχή μου σε αγώνα και σκέφτομαι. Πέντε χρόνια μόνο συστηματικής προπόνησης στην άπνοια έχουν περάσει και από το πρώτο μέχρι το πέμπτο έχουν αλλάξει τόσο πράγματα σε μένα όσο και στα προγράμματα που ακολουθώ. Ωριμότητα , συνειδητοποίηση, γνώση, συγκυρίες , όλα τα παραπάνω. Το μόνο σίγουρο είναι ότι όλα αλλάζουν στη ζωή μας και μαζί με αυτά και εμείς οι ίδιοι.
Σε αυτό το άρθρο μου θα σας διηγηθώ το δικό μου δρόμο προς την ωριμότητα . Την απνεϊστική και όχι μόνο συνειδητοποίηση μου. Γιατί όσοι νομίζουν ότι ένας άνθρωπος που προσπαθεί να γίνει καλύτερος σε κάτι στο τέλος τις προσπάθειας του έχει προοδέψει μόνο σε αυτό κάνουν λάθος.
Άρχισα να κρατάω την αναπνοή μου σε χλωριωμένο νερό χωρίς να το θέλω. Απλά γιατί συχνά πυκνά κατά τη διάρκεια της προπόνησης μου σαν κολυμβητής του Ποσειδώνα Ιλισίων έπρεπε. Δεν μπορώ να πω ότι από μικρός είχα κάποια ιδιαίτερη έλξη προς το νερό αλλά και οποιοδήποτε άλλο άθλημα. Κλειστός και εκκεντρικός κατά τον πατέρα μου αγύμναστος νέος. Κατά το ένατο έτος της ηλικίας μου ένας ορθοπεδικός είπε ότι έχω σκολίωση και ότι πρέπει να κάνω ειδικές ασκήσεις εάν ήθελα να αποφύγω τον ορθοπεδικό κηδεμόνα. Οι ασκήσεις αυτές είχαν πράγματι πολύ καλά αποτελέσματα σύντομα στην δυσμορφία της πλάτης μου αλλά μηδενικά αποτελέσματα όσον αφορά την παρακίνηση του ενδιαφέροντος μου. Αναζητώντας εναλλακτικούς τρόπους εκγύμνασης το ενδιαφέρον μου στράφηκε προς το κολύμπι. Θυμάμαι το νερό να προσελκύει την προσοχή μου από την πρώτη στιγμή παράλληλα όμως και το φόβο. Η επίπλευση και μόνο πάνω από μαύρες φυκιάδες ήταν αρκετή για να αποσυντονιστώ και να ξεχάσω το κολύμπι και τα καλά του. Από την άλλη στη θάλασσα δεν μπορούσες να κολυμπάς όλο το χρόνο και το πρόβλημα μου χρειαζόταν αφοσίωση και συστηματική άσκηση. Έτσι λοιπόν ξεκίνησα να ασχολούμαι με το άθλημα της κολύμβησης. Το κολύμπι στην πισίνα γρήγορα έγινε αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας μου για μια δεκαετία. Αρχικά για λόγους ορθοσωμίας και κατόπιν σαν μέσο εκτόνωσης και κοινωνικοποίησης, η προπόνηση στο νερό για τουλάχιστον 6 χρόνια ήταν η καλύτερη στιγμή της ημέρας μου. Ήξερα πολύ καλά ότι για να πάω προπόνηση έπρεπε να έχω τελειώσει τα μαθήματα του σχολείου και γενικότερα να έχω μια αξιοπρεπή πορεία σε αυτό. Τελικά μπορώ να πω ότι το κολύμπι συνέβαλε σημαντικά τόσο στην απόδοση μου στο σχολείο όσο και στην γενικότερη πρόοδο μου σαν άτομο τονώνοντας την αυτοπεποίθηση, ενισχύοντας την αυτογνωσία, την αποφασιστικότητα και τον γενικότερο προγραμματισμό και συστηματοποίηση της προεφηβικής ζωής μου.
Οι προπονήσεις στο κολύμπι προοδευτικά γίνονταν όλο και μεγαλύτερες σε διάρκεια φτάνοντας τις δυόμισι ώρες κατά μέσο όρο 5 και 6 φορές την εβδομάδα. Ο ίδιος με τον καιρό έθεσα πάρα πολύ υψηλά στάνταρ απόδοσης σε κάθε μια από αυτές προσπαθώντας πάντα για το καλύτερο δυνατό. Κάθε προπόνηση ήταν για μένα μια σωματική και ψυχολογική πρόκληση. Η αγωνιστική μου σταδιοδρομία μπορούσε να θεωρηθεί από τρίτους κατά μέσο όρο καλή για μένα όμως ποτέ δεν ήταν ικανοποιητική για την επένδυση που αισθανόμουν ότι έκανα. Φυσικά το συνολικό όφελος του χρόνου που αφιέρωνα στην προπόνηση δεν έπρεπε σε καμία περίπτωση να κρίνεται εκ του αποτελέσματος. Το παραπάνω συμπέρασμα προκύπτει από το γεγονός ότι η πρόοδος σε μια φυσική δραστηριότητα στην αρχή και έως ένα σημείο συμβαδίζει με της ώρες που επενδύουμε στην προετοιμασία μας και κατόπιν σταθεροποιείτε με πολύ μικρές ‘’ριπές’’ προόδου που απαιτούν πολλαπλάσιες ώρες δουλειάς σωματικής και ψυχολογικής. Όταν λοιπόν οι επιδόσεις σταθεροποιούνται, η ωριμότητα και η συνειδητοποίηση γίνονται οι καλύτερη σύμμαχοι προκειμένου να συνεχίσουμε να αντλούμε χαρά και ικανοποίηση από κάθε μας προπόνηση. Στην αρχή έχουμε τον ενθουσιασμό από τη γρήγορη πρόοδο και ανταπόκριση του σώματος στη προπόνηση, μακροπρόθεσμα όμως κοντά στη δραστηριότητα μπορεί να μας κρατήσει μόνο η πραγματική ικανοποίηση κάθε φορά που κρατάμε την ανάσα μας. Ο τρόπος με το οποίο εξελίσσετε η σχέση μας με την άπνοια μοιάζει σε μεγάλο βαθμό με την εξέλιξη της σχέσης δυο ανθρώπων. Κρατάει για λίγο η για πάντα.
2 Μεγάλα λάθη
Αν η λίγη προπόνηση κάνει καλό η περισσότερη κάνει μεγαλύτερο καλό.
Μετά από 19 χρόνια ενασχόλησης μου με τον αθλητισμό κατέληξα ότι η παραπάνω θεωρία δεν ισχύει σε καμία περίπτωση. Η ποιότητα καθώς και η σωστή δόμηση και συστηματοποίηση της προπόνησης αποτελεί την αρχή και το τέλος της απόδοσης του ανθρώπου καθώς και τη διάρκεια σε κάθε άθλημα. Για παράδειγμα έχουμε ένα αθλητή άπνοιας με προπονητική και αγωνιστική εμπειρία ενός έτους που έχει προπονηθεί ποιοτικά και ποσοτικά σωστά με βάση τις ικανότητες τη διατροφή και την ξεκούραση που μπορεί να έχει κάθε ημέρα. Από την άλλη έχουμε ένα αθλητή με εμπειρία δύο ετών που προπονείται και στρεσάρει το σώμα του από το πρώτο έτος ενασχόλησης του με την άπνοια περισσότερο από όσο θα έπρεπε με βάσει την προπονητική του υποδομή , τη διατροφή , την ξεκούραση και γενικότερα τον τρόπο ζωής του. Το υπέρμετρο στρες επιδρά άμεσα στην ψυχολογική του κατάσταση κάνοντας τον ανυπόμονο, ψυχολογικά και σωματικά ασταθή. Ορισμένες μέρες η σωματική του απόδοση είναι καλή ανεβάζοντας την ψυχολογία του ενδεχομένως υπέρμετρα και περισσότερες μέρες η σωματική του απόδοση είναι αδικαιολόγητα χαμηλή επηρεάζοντας την καθημερινή ζωτικότητα του και την αυτοπεποίθηση του με το χειρότερο τρόπο. Τελικά ο αθλητής με την λιγότερη και προοδευτικότερη επιβάρυνση καταλήγει να είναι πιο σταθερός και με μεγαλύτερη επιθυμία για προπόνηση και πρόοδο σε αντίθεση με τον θεωρητικά πιο έμπειρο και πιο προπονημένο.
Ο συναγωνιστής
Τελικά ένας αθλητής αγωνίζεται ενάντια στον εαυτό του ή ενάντια σε άλλους αθλητές;
Για περισσότερα από 14 χρόνια η απάντηση που θα έδινα σε αυτό το ερώτημα θα ήταν χωρίς δεύτερη σκέψη ότι ένας αθλητής στον αγώνα αγωνίζεται ή συναγωνίζεται τους άλλους αθλητές. Ασχολούμενος με το άθλημα της κολύμβησης τα πρώτα χρόνια όσο και με το άθλημα της άπνοιας τα τελευταία σε έναν αγώνα καλός η κακός έπρεπε να υπερβείς σωματικά και ψυχολογικά όρια προκειμένου να βρεθείς όσο πιο ψηλά γίνεται στην τελική βαθμολογία. Αρκετές φορές θυμάμαι τον εαυτό μου στις πρώτες θέσεις στεναχωρημένο ή ανικανοποίητο με την απόδοση μου. Αυτό ήταν καθαρό δείγμα ότι τελικά σημασία για μένα είχε πάντα πρώτα η απόδοση και μετά η θέση στην τελική κατάταξη. Παρόλα αυτά η ανάγκη να αισθανθείς ότι κατάφερες να νικήσεις τους αντιπάλους σου στον αγώνα ήταν πάντα ισχυρή. Μεγαλύτερη αξία όμως είχε και έχει ακόμα και τώρα να ξεχωρίζεις ανάμεσα σε υψηλού επιπέδου αθλητές που την ημέρα του αγώνα απέδωσαν κοντά στα όρια τους. Τώρα πια μπορώ να πω ότι για μένα σημασία έχει μόνο η πρόοδος μου από αγώνα σε αγώνα και από έτος σε έτος. Η πρόοδος μου όχι μόνο σε επίπεδο απόδοσης αλλά και γενικότερη συμπεριφοράς. Η συναγωνιστές σε έναν αγώνα πρέπει να αποτελούν κίνητρο για την μέγιστη ατομική επίδοση του κάθε αθλητή και όχι κόκκινο πανί πρόκλησης του εγωισμού και της καταπιεσμένης ανάγκης για διάκριση και κυριαρχία. Ένας αθλητής μπορεί να φτάσει σε πολύ υψηλότερη απόδοση έχοντας σωστά κίνητρα.
Η προπόνηση
Οι προπονήσεις που έκανα τα πρώτα 2 χρόνια της ενασχόλησης μου με την άπνοια έδιναν ιδιαίτερη βάση στη φυσική κατάσταση και την τεχνική σαφώς επηρεασμένος από την προπόνηση που έκανα σαν κολυμβητής. Η προπόνηση μου διαρκούσε κατά μέσο όρο δύο ώρες. Κάλυπτα πέντε με έξη χιλιόμετρα την φορά εκ των οποίων τα τέσσερα ήταν με μακριά πέδιλα για πέντε φορές την εβδομάδα. Τους πρώτους 7 με 8 μήνες της προετοιμασίας μου απέφευγα να κάνω άπνοιες παρά μόνο όταν πήγαινα για βουτιά. Αυτή η περίοδος ήταν αφιερωμένη στη γενική και ειδική φυσική κατάσταση καθώς και στη δύναμη. Δύο με τρεις μήνες πριν από έναν αγώνα η προπόνηση μου σταδιακά μειώνονταν σε ποσότητα και τροποποιούταν σε ποιότητα με σαφή στροφή προς τις ασκήσεις άπνοιας. Τους πρώτους δύο με τρεις μήνες της απνεϊστικής προετοιμασίας μου ο στόχος ήταν να βγάλω μια μεγάλη ποσότητα με υπομέγιστες άπνοιες δυναμικής και στατικής μορφή και σε δεύτερη φάση όσο πλησίαζε η αγωνιστική περίοδος μειώνονταν η ποσότητα και αυξάνονταν επιπλέον η ένταση. Παρόμοια προπονητική φιλοσοφία ακολουθούσε και η προετοιμασία μου για τη θάλασσα. Μετά από τρία χρόνια εμμονής σε αυτό το είδος προγραμματισμού άρχισα να σκέφτομαι περισσότερο σαν αθλητής άπνοιας και λιγότερο σαν αθλητής κολύμβησης. Αυτό είχε άμεσα, θετικό αποτέλεσμα στην ειδική τεχνική καθώς και την απνεϊστική μου ικανότητα. Φυσικά κάθε μεγάλη αλλαγή ξεκινάει από ένα σημαντικό γεγονός και σχεδόν ποτέ τυχαία. Το δικό μου σημαντικό γεγονός ήταν η γνωριμία μου με τον πρώτο και τωρινό προπονητή μου στο μαγευτικό ταξίδι της άπνοιας. Οι αρνητικές μου εμπειρίες όσον αφορά τους προπονητές κολύμβησης καθώς και η συστηματική μελέτη των ανθρώπινων προσαρμογών στην προπόνηση σαν φοιτητής φυσικής αγωγής με έκαναν πραγματικά δύσπιστο στις συμβουλές τρίτον πόσο μάλλον στην πλήρη αποδοχή ενός ατόμου σαν μέντορα. Ευτυχώς για μένα ο σωστός συνδυασμός συγκυριών έφερε στη ζωή μου αυτό που πραγματικά χρειάζεται κάθε σοβαρός αθλητής και άνθρωπος που θέλει να προοδεύει στη ζωή. Ένα προπονητή μέντορα και φίλο που αφοσίωσε και αφοσιώνει χρόνο, εγκεφαλικό μόχθο και εμπειρίες ζωής χωρίς ποτέ να ζητήσει αντάλλαγμα.
Αντί για επίλογο
Έτσι λοιπόν τα πήραμε όλα από την αρχή και αμφισβητήσαμε τα πάντα τόσο σε τεχνική όσο και σε προπόνηση, σε νερό και ξηρά. Τις αλλαγές αυτές οι οποίες συνεχίζουν ακόμα και αυτήν τη στιγμή που γράφω θα προσπαθήσω να σας μεταφέρω μέσα από το πρώτο διεθνές ηλεκτρονικό περιοδικό για τη θάλασσα.
