Σε αυτό το άρθρο θα αναλύσουμε τη φωτογράφιση ενός θέματος, το οποίο θα βρίσκεται το μισό μέσα στο νερό και το μισό απ’ έξω. Ας δούμε πρώτα τι φακό χρειαζόμαστε, θέτοντας ως κριτήριο την εστιακή του απόσταση ή πιο απλά τη γωνία θέασης.
Πώς λειτουργούν όμως οι φακοί εκτός νερού;
Πολύς κόσμος πιστεύει πως η χρήση ενός ευρυγώνιου φακού ή ενός τηλεφακού έχει να κάνει με την απόσταση που βρίσκεται το θέμα από το φωτογράφο. Αυτό είναι κάτι που ισχύει, θα δούμε όμως τι άλλο επηρεάζει την επιλογή του φακού κάνοντας ένα πείραμα. Παίρνουμε ένα παραλληλεπίπεδο αντικείμενο (στην περίπτωση μας δυο κασέτες mini DV), τα τοποθετούμε σε ένα επίπεδο και από πίσω τους βάζουμε ένα χαρτόνι παράλληλα με την επιφάνεια του αισθητήρα, για να σημαδέψουμε επάνω του το κάδρο που θα φωτογραφίσουμε. Βάζουμε στη μηχανή μας έναν ευρυγώνιο ή ζουμάρουμε στο wide. Καδράρουμε, σημαδεύουμε στο χαρτόνι το περίγραμμα του κάδρου μας έχοντας τη μηχανή σε τρίποδο και φωτογραφίζουμε. Στη συνέχεια βάζουμε έναν τηλεφακό ή ζουμάρουμε στο tele (αν έχουμε zoom φακό), μετακινούμε το τρίποδο απομακρύνοντας το από το θέμα μας έτσι ώστε να δούμε τα σημάδια από την προηγούμενη φωτογράφιση στα όρια του κάδρου μας και ξανά-φωτογραφίζουμε.
Θα περιμέναμε οι φωτογραφίες που βγάλαμε να είναι πανομοιότυπες. Αν όμως τις συγκρίνουμε, θα δούμε πως αυτό που διαφέρει είναι η προοπτική που δίνει έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα σε κάθε περίπτωση. Μπορούμε να έχουμε αυτή την επιλογή υποβρυχίως; Δυστυχώς όχι. Δεν μπορούμε γιατί στο πείραμα που κάναμε, για να έχουμε το ίδιο κάδρο και στις δύο περιπτώσεις, χρειάστηκε να απομακρυνθούμε από το θέμα μας, πράγμα που δεν εφαρμόζεται κάτω από το νερό. Δεν εφαρμόζεται γιατί αν απομακρυνθούμε θα παρεμβληθεί ανάμεσα σε εμάς και το θέμα μας ακόμη μεγαλύτερη ποσότητα νερού και αυτό θα έχει σαν συνέπεια την απορρόφηση του φωτός και τη μείωση των χρωμάτων. Συνεπώς αυτό που θα καθορίσει την επιλογή του φακού μας, δεν θα είναι η αίσθηση της προοπτικής αλλά το εύρος του κάδρου μας. Για παράδειγμα αν το αντικείμενο που θέλουμε να φωτογραφίσουμε είναι ένα κοχύλι, τότε το εύρος του κάδρου μας θα είναι πολύ μικρό, άρα χρειαζόμαστε ένα φακό με μικρή γωνία θέασης ώστε να γεμίζει το κάδρο μας με το κοχύλι, έναν τηλεφακό δηλαδή. Εάν θέλαμε να φωτογραφίσουμε ένα δύτη που καταδύεται, καθώς το μέγεθος του είναι μεγαλύτερο ενώ παράλληλα δεν θέλουμε να απομακρυνθούμε, θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε έναν ευρυγώνιο φακό, όπως ευρύ πρέπει να είναι και το κάδρο μας. Δυστυχώς τα πράγματα είναι μονόδρομος χωρίς να μας δίνεται η επιλογή να έχουμε την προοπτική της αρεσκείας μας.
Ας δούμε τώρα τι φακό χρειάζεται να επιλέξουμε για την φωτογράφιση ενός αντικειμένου που το μισό θα είναι μέσα στο νερό και το άλλο μισό έξω από νερό. Ο φακός που μας εξυπηρετεί είναι ένας αρκετά ευρυγώνιος γιατί σε ένα ευρύ κάδρο θα έχουμε αρκετό θέμα πάνω και κάτω από την επιφάνεια.
Καθώς και ένα μεγάλο Dom port. Dom port είναι το κοίλο κρύσταλλο που έχει το κουτί στεγανοποίησης για τους ευρυγώνιους φακούς. Το μεγάλο port θα βοηθήσει ώστε να απομακρύνει λίγο την επιφάνεια του νερού από το φακό μας κάνοντας τη να φαίνεται σαν μια λεπτή γραμμή και όχι σαν ένα χοντρό διαχωριστικό που θα κλέβει την παράσταση.
Αυτά είναι τα δυο πρώτα απλά βήματα για να πετύχουμε το διπλό περιβάλλον, υποβρύχιο και εναέριο. Στο επόμενο άρθρο θα ολοκληρώσουμε την τεχνική αυτή εξηγώντας την εστίαση και τη φωτομέτρηση.